We besteden een groot gedeelte van onze tijd aan werken. Fijn als we in die werkzame uren ook gelukkig zijn. Meer dan een kwart van de medewerkers in Nederland mag zich gelukkig prijzen: hun organisatie besteedt veel aandacht aan werkgeluk. Maar hoe start je met het werken aan werkgeluk?
De MonitorGroep heeft de kern van werkgeluk de afgelopen jaren uitgebreid onderzocht. Op basis van deze onderzoeken, de zelfdeterminatietheorie van Deci en Ryan en de gelukkig werken piramide van Onno Hamburger (Gelukkig Werken Academy) is het model ‘De 8 van Werkgeluk’ ontwikkeld. De lemniscaatvorm symboliseert dat duurzaam werkgeluk geen eindpunt is, maar een continu proces van ontwikkeling, aandacht en groei.
Dit model geeft organisaties een praktisch en wetenschappelijk onderbouwd inzicht in de belangrijkste bouwstenen van werkgeluk. Het helpt sterke punten zichtbaar te maken, verbeterkansen te ontdekken en gericht te werken aan meer werkgeluk.
Werkgeluk maak je niet alleen. Het ontstaat in een wisselwerking tussen enerzijds de organisatie en anderzijds de medewerker zelf. De 8 van Werkgeluk kun je dan ook in twee groepen verdelen: de ik-kant en de wij-kant. Plezier, voldoening, competentie en autonomie zijn factoren die je als medewerker zelf kunt beïnvloeden. Voor de andere vier factoren (vertrouwen, verbinding, zingeving en waardering) ben je meer afhankelijk van de organisatie en je collega’s. Daarom noemen we dit de wij-kant van het model.
Vertrouwen moet je krijgen. Het is fijn als je dat vertrouwen krijgt van je leidinggevende, en dat deze niet alles controleert. In een cultuur waar veel vertrouwen is, floreert het werkgeluk. Ontbreekt dat vertrouwen, dan speelt vaak mee dat medewerkers weinig vertrouwen hebben in het management of zich niet vrij voelen om hun mening te uiten.
Mensen zijn groepsdieren en werken is een groepsproces. Verbinding ontstaat wanneer medewerkers zich betrokken voelen bij de organisatie en geïnformeerd worden over ontwikkelingen. Verbondenheid wordt versterkt als men zich veilig voelt om te zeggen wat men denkt en persoonlijke dingen kan delen met collega’s of zelfs vrienden op het werk.
Mensen ontlenen steeds meer hun identiteit aan het werk dat ze doen en worden zich bewuster van het belang van hun werk. Zingeving ontstaat wanneer je ervaart dat je werk relevant is. Hoe relevanter het werk voelt, hoe groter vaak het werkgeluk.
Complimenten krijgen vindt iedereen leuk, of het nou van een tevreden klant komt of van je leidinggevende. Een compliment of erkenning voor geleverde inspanningen versterkt werkgeluk.
Plezier is een belangrijke factor van werkgeluk en worden soms door elkaar gebruikt. Voor plezier is lachen een goede indicatie. Medewerkers die meer lachen op het werk, zijn ook gelukkiger over het algemeen. De inhoud van het werk, de werksfeer en collega’s spelen daarin een grote rol. Kortom: leuk werk met leuke mensen is een belangrijke factor voor je werkgeluk.
Voldoening komt voort uit het resultaat wat je behaald en de energie die je uit je werk haalt. Eén briljant idee op een dag kan je werkgeluk al enorm vergroten!
Jezelf ontwikkelen, doen waar je goed in bent en door kunnen groeien, dat is wat competentie in het kort inhoudt. Trainings- en opleidingsmogelijkheden, ontwikkelmogelijkheden en doorgroeimogelijkheden helpen medewerkers zich duurzaam aan een organisatie te binden. Ook de cultuur in de organisatie speelt hierbij een belangrijke rol, want mogen we leren van onze fouten? Of is er een afrekencultuur?
Een basisbehoefte van de mens is autonomie. Kun je je werk op jouw tempo en jouw manier doen? Autonomie gaat over de vrijheid die je krijgt en daarmee het gevoel dat je serieus wordt genomen en je professionaliteit wordt erkend.
Naast de acht factoren die belangrijk zijn voor werkgeluk zijn er ook dishappifiers: dit zijn factoren die je niet werkgelukkiger maken, maar die je werkgeluk wél kunnen drukken als het niet goed geregeld is. De organisatie van het werk is hier een voorbeeld van. Een efficiënte organisatie zorgt niet voor veel meer werkgeluk. Een inefficiënte organisatie drukt wel degelijk het werkgeluk. Werkdruk is de meest sterke dishappifier op het werkgeluk. Een hoge werkdruk blijkt prima samen te gaan met werkgeluk, maar zodra het té hoog wordt en men er hinder van ondervindt, daalt het werkgeluk drastisch.
In ons Praktijkboek Werkgeluk ontdek je de achtergrond, praktijkverhalen en wetenschappelijke inzichten over de 8 factoren van werkgeluk. Je leest hoe de factoren samen werkgeluk beïnvloeden en hoe organisaties hier concreet mee aan de slag kunnen.
